================================================================================================================ ================================================================================================================

Τελευταίες Ειδήσεις

recent
.

Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή της Προσωπικότητας: Ποια είναι τα συμπτώματα, οι αιτίες και η θεραπεία

⍆Επαναλαμβανόμενος έλεγχος για το αν έχουμε κλείσει το φως ή το μάτι της κουζίνας φεύγοντας... από το σπίτι. Συνεχόμενο πλύσιμο χεριών πάρα πολλές φορές την ημέρα. Σκέψεις καταστροφικές οι οποίες ενέχουν τον φόβο πως αν τα πράγματα δεν ακολουθήσουν μια συγκεκριμένη αλληλουχία, θα επέλθει καταστροφή.

Προσκόλληση στη συμμετρία και την τάξη ώστε τα πράγματα να είναι σε συγκεκριμένη θέση μέσα στο χώρο. Τι συμβαίνει όταν τα πράγματα ξεφεύγουν από το πλαίσιο της τελειομανίας και της ίσως χαριτωμένης, αθώας, και για πολλούς εκνευριστικής, «συνήθειας» και γίνονται εμμονικές σκέψεις και πράξεις;

Διάγνωση της Ιδεοψυχαναγκαστικής Διαταραχής της Προσωπικότητας
Στην Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή είναι διάχυτο το πρότυπο της έντονης ενασχόλησης του ατόμου με τη μεθοδικότητα, την τελειοθηρία και το νοητικό και διαπροσωπικό έλεγχο, σε βάρος της ευελιξίας, της ευρύτητας των αντιλήψεων και της αποδοτικότητας. Για να διαγνωσθεί ένα άτομο με Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή χρειάζεται να εμφανίζει κάποια από τα ακόλουθα σύμπτωμα:

• Έντονη ενασχόληση με λεπτομέρειες, κανόνες, καταλόγους, την τάξη, την οργάνωση, ή προγράμματα, σε τέτοιο βαθμό, ώστε να χάνεται το κύριο σημείο της δραστηριότητας.

• Τελειοθηρία που παρεμποδίζει την ολοκλήρωση μιας εργασίας (πχ. είναι ανίκανο να ολοκληρώσει μια προγραμματισμένη εργασία επειδή δεν πληρούνται οι δικές του υπερβολικά αυστηρές προδιαγραφές).

• Υπερβολική αφοσίωση στην εργασία και την παραγωγικότητα με αποκλεισμό των ψυχαγωγικών δραστηριοτήτων και των φιλικών σχέσεων (που δεν εξηγείται από προφανή οικονομική ανάγκη).

• Υπερβολική ευσυνειδησία, σχολαστικότητα και ακαμψία σε θέματα ηθικής, ηθών και αξιών (που δεν εξηγείται από πολιτισμική ή θρησκευτική ταυτοποίηση).

• Αδυνατεί να πετάξει φθαρμένα ή χωρίς αξία αντικείμενα, ακόμη και όταν δεν έχουν συναισθηματική αξία.

• Απροθυμία να αναθέτει καθήκοντα ή να εργάζεται με άλλους, εκτός αν υποτάσσονται στον δικό του ακριβώς τρόπο αντίληψης διεκπεραίωσης των πραγμάτων.

• Υιοθετεί ένα φιλάργυρο τρόπο στο να ξοδεύει χρήματα τόσο για τον εαυτό του, όσο και για τους άλλους• τα χρήματα θεωρούνται κάτι που θα πρέπει να αποθησαυρίζεται για πιθανές μελλοντικές καταστροφές.

• Επιδεικνύει ακαμψία και πείσμα.

Ποια είναι η κλινική εικόνα της ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής
Στην Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή παρουσιάζονται ιδεοληψίες ή ψυχαναγκασμοί, ή και τα δύο ταυτόχρονα. Οι ιδεοληψίες είναι επαναλαμβανόμενες σκέψεις, παρορμήσεις ή εικόνες, οι οποίες βιώνονται, κάποιες φορές κατά την διάρκεια της διαταραχής, ως παρείσακτες και απρόσφορες και στα περισσότερα άτομα προκαλούν έντονο άγχος ή ενόχληση. Το άτομο προσπαθεί να αγνοεί ή να καταστείλει τέτοιες σκέψεις, παρορμήσεις ή εικόνες, ή να τις εξουδετερώσει με κάποια άλλη σκέψη ή πράξη (π.χ. εκτελώντας έναν ψυχαναγκασμό).

Οι ψυχαναγκασμοί ορίζονται ως επαναληπτικές συμπεριφορές (π.χ. πλύσιμο χεριών, τακτοποίηση, έλεγχος) ή νοερές πράξεις (π.χ. προσευχές, μετρήσεις, σιωπηρές επαναλήψεις λέξεων) τις οποίες το άτομο αισθάνεται αναγκασμένο να εκτελέσει σε απάντηση μιας ιδεοληψίας ή σύμφωνα με κανόνες οι οποίοι πρέπει να εφαρμοστούν αυστηρά.

Οι συμπεριφορές ή οι νοερές πράξεις αποβλέπουν στην αποτροπή ή την μείωση της ενόχλησης ή στην αποτροπή κάποιου απευκταίου γεγονότος ή κατάστασης. Ωστόσο, αυτές οι συμπεριφορές ή οι νοερές πράξεις δεν συνδέονται με ρεαλιστικό τρόπο με αυτό για το οποίο έχουν σχεδιαστεί, να εξουδετερώνουν ή να αποτρέπουν, ή είναι σαφώς υπερβολικές. Οι ιδεοληψίες και οι ψυχαναγκασμοί είναι χρονοβόροι (π.χ απαιτούν περισσότερο από μία ώρα την ημέρα) ή προκαλούν κλινικά σημαντική ενόχληση ή έκπτωση στην κοινωνική, επαγγελματική, ή άλλες σημαντικές περιοχές της λειτουργικότητας.
Διάκριση φυσιολογικής και «παθολογικής» συμπεριφοράς

Αν σκεφτούμε καλύτερα, οι ψυχαναγκασμοί δεν διαφέρουν και πολύ από διαδικασίες που επαναλαμβάνουμε καθημερινά και μας είναι απαραίτητες. Μοιάζουν δηλαδή με την καθημερινή μας ρουτίνα. Η «παθολογία» έγκειται στο σημείο όπου η πράξη επαναλαμβάνεται σε βαθμό δυσφορίας και εξάντλησης. Για παράδειγμα, βγαίνοντας από το σπίτι μας κλειδώνουμε την πόρτα και στη συνέχεια ελέγχουμε αν όντως κλειδώσαμε.

Η προβληματική κατάσταση ξεκινά όταν ελέγχουμε ξανά και ξανά αν η πόρτα είναι κλειδωμένη, σε βαθμό που αυτό μας κάνει να γυρνάμε πίσω αρκετές φορές για να το επιβεβαιώσουμε. Το γεγονός αυτό μας εξαντλεί και γίνεται δυσφορικό. Με αυτό τον τρόπο μια καθημερινή διαδικασία μετατρέπεται σε μεγάλο πρόβλημα.

Οι αιτίες που κρύβονται πίσω από την Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή της Προσωπικότητας
Σχετικά με το πώς δημιουργούνται οι ψυχαναγκασμοί υπάρχουν αρκετές θεωρίες. Ο Salkovskis (1985) αναφέρεται στην ύπαρξη πρώιμων εμπειριών στη ζωή του ατόμου, όπως η δημιουργία προβλημάτων επειδή απουσίαζε η δέουσα φροντίδα και προσοχή (Observational Modeling) καθώς και η ύπαρξη ειδικής διαπαιδαγώγησης του ατόμου στους κώδικες καλής συμπεριφοράς και στην υπευθυνότητα (Cognitive Modeling).

Ο τρόπος με τον οποίο θα επεξεργαστεί το άτομο τις ιδεοληψίες θα καθορίσει και το είδος των αυτόματων σκέψεων (διερμηνείες, εκτιμήσεις) που θα παραγάγει. Οι αυτόματες σκέψεις σε ένα ιδεοψυχαναγκαστικό άτομο μπορεί να είναι του τύπου: «Αυτές οι σκέψεις που κάνω είναι τελείως απαράδεκτες και ανεπίτρεπτες», «Γιατί τις κάνω; Μήπως τρελάθηκα ή μήπως κατά βάθος τις επιθυμώ;», «Μήπως χάνω τον έλεγχο;», «Κάτι πρέπει να κάνω αλλιώς θα είμαι υπεύθυνος για ό,τι συμβεί».

Το άτομο με Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή διακατέχεται συνήθως από έντονη αίσθηση ευθύνης (Inflated Responsibility). Η αίσθηση αυτή σχετίζεται με τα ίδια τα άτομα, με τρίτους ή με το γεγονός ότι μπορεί να πάθει κάποιος κάτι κακό. Πιθανοί παράγοντες, οι οποίοι συμβάλλουν στην ανάπτυξη αυτής της υπερβολικής ευθύνης είναι οι εξής:

• Όταν η υπερβολική ευθύνη ενισχύεται κατά την παιδική ηλικία. Αυτό συμβαίνει όταν το παιδί καλείται να αναλάβει πρόωρα ευθύνες ως συνέπεια της ανικανότητας ή ανευθυνότητας των γονέων.

• Αυστηροί κανόνες για το καθήκον και τους τρόπους συμπεριφοράς, οι οποίοι μεταδίδονται από φορείς, όπως η εκκλησία και το σχολείο, μπορούν να ενισχύσουν την ανάπτυξη αυτής της υπερβολικής ευθύνης.

• Οι υπερβολικές ανησυχίες από τους γονείς. Οι γονείς αυτοί πιστεύουν ότι ο κίνδυνος παραμονεύει παντού και ότι το παιδί είναι ιδιαίτερα ευάλωτο.

• Σημαντικός παράγοντας που επίσης συμβάλλει, αποτελεί ένα ξαφνικό, αναπάντεχο γεγονός, το οποίο έχει αρνητική επίδραση π.χ. στην υγεία άλλων ανθρώπων. Το άτομο πιστεύει ότι έπρεπε να παίξει καθοριστικό ρόλο κατά την διάρκεια του γεγονότος αυτού ή θα έπρεπε να συμβάλλει στο να μην έχει συμβεί.

• Επίσης, όταν γεγονότα συμβαίνουν τυχαία, συγχρόνως με προϋπάρχοντες σκέψεις. Για παράδειγμα, ένα παιδί εύχεται σε κατάσταση θυμού να πάθει κάτι κακό ένα συγγενικό πρόσωπο, με το οποίο είναι θυμωμένο, και αυτό τελικά συμβαίνει τυχαία μετά από λίγο.

• Το Ιδεοψυχαναγκαστικό άτομο υπερεκτιμά την επικινδυνότητα μιας κατάστασης και την αρνητική εξέλιξη των πραγμάτων.

• Το άτομο αυτό διακρίνεται για τις υπερβολικές του ενοχές για αρνητικά γεγονότα, με τα τα οποία μπορεί να έχει κάποια σχέση.

Όσον αφορά στο βιολογικό υπόβαθρο της αιτιολογίας είτε ως αποτέλεσμα όλων αυτών, είτε δρώντας αυτόνομα, καταδεικνύει ένα πρόβλημα επικοινωνίας μεταξύ του πρόσθιου τμήματος του εγκεφάλου και των βαθύτερων εγκεφαλικών δομών. Οι ιδεοληψίες δημιουργούνται σε συγκεκριμένο τμήμα του εγκεφάλου και ενώ θα έπρεπε να περνούν από την κατάλληλη επεξεργασία, στα άτομα με Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή αυτό δεν συμβαίνει.

Βασικός νευροδιαβιβαστής που έχει ενεργό ρόλο στην όλη διαδικασία είναι η σεροτονίνη, η οποία στην συγκεκριμένη περίπτωση διαταράσσεται και χρειάζεται η επαναφορά της στα φυσιολογικά επίπεδα, ώστε να επέλθει η ισορροπία. Η συνολική εγκεφαλική δραστηριότητα του ατόμου με Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή διαφέρει από την συνήθη, γεγονός που μάλλον επηρεάζει την επεξεργασία των πληροφοριών, την σκέψη, τις ιδέες και την ίδια την συμπεριφορά.

Αντιμετώπιση – Παρεμβάσεις
Υπάρχουν διάφοροι τρόποι αντιμετώπισης συμπεριλαμβανομένης και της λήψης φαρμακευτικής αγωγής, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Στο κομμάτι της ψυχοθεραπείας, είναι ιδιαίτερα βοηθητική η συμπεριφορική θεραπεία όπου βασίζεται στην θεώρηση των ιδεοληψιών ως παρεισφρητικές και ανεπιθύμητες σκέψεις, εικόνες ή παρορμήσεις, οι οποίες πυροδοτούν μια σημαντική και γρήγορη αύξηση των επιπέδων άγχους, και στην θεώρηση των ψυχαναγκασμών ως απροκάλυπτες συμπεριφορές ή γνωσίες (συγκεκαλυμμένες συμπεριφορές), οι οποίες στοχεύουν στην μείωση της έντασης των αρνητικών αυτών συναισθημάτων.

Το διάβασα στο enallaktikidrasi.com
Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή της Προσωπικότητας: Ποια είναι τα συμπτώματα, οι αιτίες και η θεραπεία Reviewed by PLOUMISTOS on 9:51 π.μ. Rating: 5
All Rights Reserved by Ploumistos.com © 2017 - 2018
Powered By Fekas Brothers , Designed by Dimitris Fekas
All rights Reserved to Stavros Ploumistos

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

PLOUMISTOS. Από το Blogger.