Σταύρος Πλουμιστός: Μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να απαντά, αλλά η ψυχή καθοδηγεί
Μέσα σε αυτό το νέο τοπίο, το ChatGPT ή το Gemini AI, έχει εξελιχθεί σε επιλογή όπου οι άνθρωποι ζητούν καθοδήγηση σχεδόν για τα πάντα... σχέσεις, επαγγελματικές αποφάσεις, δημιουργική οργάνωση, ακόμα και πνευματικά ερωτήματα. Αυτό από μόνο του δεν με σοκάρει. Με προβληματίζει, αλλά δεν με σοκάρει. Γιατί ως σύμβουλος με πολλά χρόνια εμπειρίας, γνωρίζω καλά ότι ο άνθρωπος πάντα αναζητούσε μια φωνή να τον ακούσει, έναν καθρέφτη να του απαντήσει, έναν δρόμο όταν ένιωθε χαμένος.
Σε αυτό το κείμενο δεν γράφω για να καταδικάσω. Γράφω για να φωτίσω. Για να μοιραστώ την προσωπική μου οπτική, βασισμένη τόσο στη βιωματική εργασία μου όσο και στη διαρκή μου ανάγκη να παραμένω ανοιχτός σε νέες πρακτικές που μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να υπηρετήσουν την αφύπνιση της συνείδησης.
Θέλω όμως να ξεκαθαρίσω κάτι από την αρχή. Κλίνω ξεκάθαρα προς την προτεραιότητα της διαίσθησης έναντι οποιασδήποτε τεχνολογίας. Η εσωτερική φωνή για μένα προηγείται. Πάντα. Όχι επειδή η τεχνολογία είναι «κακή», αλλά επειδή καμία εξωτερική πηγή δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη ζωντανή, άμεση επαφή με τον εαυτό μας. Παρ’ όλα αυτά, η λήψη καθοδήγησης από εξωτερικές πηγές δεν είναι από μόνη της λάθος. Μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο, ως ερέθισμα, ως καθρέφτης. Το πρόβλημα ξεκινά όταν το εργαλείο γίνεται εθιστικό υποκατάστατο της εσωτερικής σχέσης.
Έχω παρατηρήσει κάτι πολύ συγκεκριμένο όλα αυτά τα χρόνια... όσο πιο πεισματικά κάποιος προσκολλάται στη δική του οπτική, βασισμένος αποκλειστικά στην άμεση εμπειρία του και στις παγιωμένες του πεποιθήσεις, τόσο λιγότερο χώρο αφήνει για πνευματική ανάπτυξη. Η εξέλιξη απαιτεί άνοιγμα. Αλλά το άνοιγμα δεν σημαίνει παράδοση της εσωτερικής πυξίδας. Σημαίνει εσωτερικό διάλογο.
Η τεχνητή νοημοσύνη, λοιπόν, μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο σε πολλούς τομείς. Έχει ήδη συμβάλει στην πρόοδο της ιατρικής, της οικολογίας, της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας σε κρίσιμους τομείς. Δεν είναι όλα «σκοτεινά» ή απειλητικά. Η συνείδηση με την οποία χρησιμοποιείται είναι το κλειδί.
Κατανοώ, όμως, βαθιά γιατί πολλοί άνθρωποι στρέφονται στην τεχνητή νοημοσύνη για προσωπική καθοδήγηση. Ζούμε σε μια εποχή όπου η ψυχική φροντίδα δεν είναι προσβάσιμη σε όλους. Όταν κάποιος δυσκολεύεται, όταν πονά, όταν δεν έχει οικονομική ή πρακτική δυνατότητα να απευθυνθεί σε έναν επαγγελματία, είναι ανθρώπινο να στραφεί στην πλησιέστερη διαθέσιμη πηγή. Η χρήση του ChatGPT ως συμβούλου ή ακόμα και «θεραπευτή» μπορεί να ακούγεται παράδοξη, αλλά πίσω της κρύβεται η ανάγκη. Και η ανάγκη δεν κρίνεται... κατανοείται.
Ξέρω καλά ότι η ανθρώπινη αλληλεπίδραση και η ζωντανή σχέση θα είναι πάντα ανώτερη. Και πιστεύω πως οι περισσότεροι άνθρωποι που χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη με αυτόν τον τρόπο το γνωρίζουν ήδη. Δεν αυταπατώνται. Απλώς δεν νιώθουν ότι έχουν καλύτερες επιλογές. Εκεί ακριβώς οφείλουμε να σταθούμε με ενσυναίσθηση και όχι με ανωτερότητα.
Ένα από τα στοιχεία που κάνει το ChatGPT ελκυστικό είναι η φαινομενική του ουδετερότητα. Δεν κρίνει. Δεν απορρίπτει. Δεν πληγώνει... τουλάχιστον όχι άμεσα. Αυτό μειώνει δραστικά το εμπόδιο εισόδου. Γιατί, ας είμαστε ειλικρινείς, η ανθρώπινη επαφή μπορεί να είναι θεραπευτική, αλλά μπορεί και να είναι τραυματική. Μπορεί να σε ανυψώσει, αλλά και να σε συνθλίψει. Δεν είναι όλοι έτοιμοι να εκτεθούν...
Εδώ όμως χρειάζεται διάκριση. Η ουδετερότητα δεν είναι σοφία. Η απουσία κρίσης δεν είναι παρουσία επίγνωσης. Το ChatGPT μπορεί να αναπαράγει πληροφορία, μοτίβα λόγου, ακόμα και ενθαρρυντικό ύφος. Δεν μπορεί όμως να αντικαταστήσει τη ζωντανή, ενεργειακή, ανθρώπινη σχέση. Δεν μπορεί να «κρατήσει χώρο». Δεν μπορεί να νιώσει τη σιωπή. Δεν μπορεί να αφουγκραστεί το ανείπωτο.
Στο LIFE HEALTH CARE, το ολιστικό συμβουλευτικό κέντρο που δημιούργησα, η εργασία βασίζεται ακριβώς σε αυτό που καμία τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να προσφέρει... στη ζωντανή παρουσία. Στη σύνδεση. Στην ανάγνωση του ανθρώπου πέρα από τα λόγια. Στο σώμα, στη φωνή, στο ενεργειακό του αποτύπωμα.
Το ίδιο πνεύμα διαπνέει και το βιβλίο μου «Η Βίβλος της Θετικής Σκέψης». Δεν είναι ένα βιβλίο εύκολων υποσχέσεων. Είναι ένα εγχειρίδιο που σε εκπαιδεύει για την καλύτερη εκδοχή του εαυτού σου. Δεν σου λέει τι να σκέφτεσαι. Σε μαθαίνει πώς να σκέφτεσαι συνειδητά. Και αυτό είναι κάτι που καμία τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να κάνει για λογαριασμό σου.
Θέλω να είμαι ξεκάθαρος. Δεν πιστεύω ότι πρέπει να «δαιμονοποιήσουμε» το ChatGPT. Πιστεύω όμως ότι οφείλουμε να εκπαιδεύσουμε τους ανθρώπους ώστε να μη χάνουν την επαφή με την εσωτερική τους καθοδήγηση. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να ανοίξει οπτικές. Δεν πρέπει να κλείσει τη διαίσθηση.
Αν νιώθεις ότι έχεις αρχίσει να ζητάς απ’ έξω απαντήσεις που κάποτε ήξερες πώς να ακούς από μέσα, αυτό δεν είναι αποτυχία. Είναι σήμα. Και κάθε σήμα είναι πρόσκληση για επιστροφή. Η αφύπνιση δεν είναι απόρριψη της τεχνολογίας. Είναι η τοποθέτησή της στη σωστή θέση.
Όσο απογοητευτικό κι αν είναι μερικές φορές να βλέπω ανθρώπους να βασίζονται στο ChatGPT για εσωτερική καθοδήγηση, γνωρίζω κάτι βαθύτερο... οι άνθρωποι χρειάζονται επιλογές. Και όταν δεν τους δίνονται ουσιαστικές, θα δημιουργήσουν υποκατάστατα. Το ερώτημα δεν είναι αν θα χρησιμοποιήσουν την τεχνητή νοημοσύνη. Το ερώτημα είναι αν κάποια στιγμή θα επιστρέψουν στον εαυτό τους πριν να είναι αργά....
Αν αυτό το κείμενο λειτούργησε ως υπενθύμιση, ως μικρό άνοιγμα ή ως εσωτερικό κάλεσμα, τότε έχει επιτελέσει τον σκοπό του. Σε προσκαλώ να επικοινωνήσεις μαζί μου για ατομικές συνεδρίες ή μαθήματα αφύπνισης και αυτογνωσίας. Όχι για να αντικαταστήσω καμία τεχνολογία, αλλά για να σε βοηθήσω να ξανασυνδεθείς με αυτό που καμία μηχανή δεν μπορεί να σου δώσει... τη ζωντανή, αληθινή, με ενσυναίσθηση επικοινωνία με τον εσωτερικό σου κόσμο.
Θέλω όμως να ξεκαθαρίσω κάτι από την αρχή. Κλίνω ξεκάθαρα προς την προτεραιότητα της διαίσθησης έναντι οποιασδήποτε τεχνολογίας. Η εσωτερική φωνή για μένα προηγείται. Πάντα. Όχι επειδή η τεχνολογία είναι «κακή», αλλά επειδή καμία εξωτερική πηγή δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη ζωντανή, άμεση επαφή με τον εαυτό μας. Παρ’ όλα αυτά, η λήψη καθοδήγησης από εξωτερικές πηγές δεν είναι από μόνη της λάθος. Μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο, ως ερέθισμα, ως καθρέφτης. Το πρόβλημα ξεκινά όταν το εργαλείο γίνεται εθιστικό υποκατάστατο της εσωτερικής σχέσης.
Έχω παρατηρήσει κάτι πολύ συγκεκριμένο όλα αυτά τα χρόνια... όσο πιο πεισματικά κάποιος προσκολλάται στη δική του οπτική, βασισμένος αποκλειστικά στην άμεση εμπειρία του και στις παγιωμένες του πεποιθήσεις, τόσο λιγότερο χώρο αφήνει για πνευματική ανάπτυξη. Η εξέλιξη απαιτεί άνοιγμα. Αλλά το άνοιγμα δεν σημαίνει παράδοση της εσωτερικής πυξίδας. Σημαίνει εσωτερικό διάλογο.
Η τεχνητή νοημοσύνη, λοιπόν, μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο σε πολλούς τομείς. Έχει ήδη συμβάλει στην πρόοδο της ιατρικής, της οικολογίας, της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας σε κρίσιμους τομείς. Δεν είναι όλα «σκοτεινά» ή απειλητικά. Η συνείδηση με την οποία χρησιμοποιείται είναι το κλειδί.
Κατανοώ, όμως, βαθιά γιατί πολλοί άνθρωποι στρέφονται στην τεχνητή νοημοσύνη για προσωπική καθοδήγηση. Ζούμε σε μια εποχή όπου η ψυχική φροντίδα δεν είναι προσβάσιμη σε όλους. Όταν κάποιος δυσκολεύεται, όταν πονά, όταν δεν έχει οικονομική ή πρακτική δυνατότητα να απευθυνθεί σε έναν επαγγελματία, είναι ανθρώπινο να στραφεί στην πλησιέστερη διαθέσιμη πηγή. Η χρήση του ChatGPT ως συμβούλου ή ακόμα και «θεραπευτή» μπορεί να ακούγεται παράδοξη, αλλά πίσω της κρύβεται η ανάγκη. Και η ανάγκη δεν κρίνεται... κατανοείται.
Ξέρω καλά ότι η ανθρώπινη αλληλεπίδραση και η ζωντανή σχέση θα είναι πάντα ανώτερη. Και πιστεύω πως οι περισσότεροι άνθρωποι που χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη με αυτόν τον τρόπο το γνωρίζουν ήδη. Δεν αυταπατώνται. Απλώς δεν νιώθουν ότι έχουν καλύτερες επιλογές. Εκεί ακριβώς οφείλουμε να σταθούμε με ενσυναίσθηση και όχι με ανωτερότητα.
Ένα από τα στοιχεία που κάνει το ChatGPT ελκυστικό είναι η φαινομενική του ουδετερότητα. Δεν κρίνει. Δεν απορρίπτει. Δεν πληγώνει... τουλάχιστον όχι άμεσα. Αυτό μειώνει δραστικά το εμπόδιο εισόδου. Γιατί, ας είμαστε ειλικρινείς, η ανθρώπινη επαφή μπορεί να είναι θεραπευτική, αλλά μπορεί και να είναι τραυματική. Μπορεί να σε ανυψώσει, αλλά και να σε συνθλίψει. Δεν είναι όλοι έτοιμοι να εκτεθούν...
Εδώ όμως χρειάζεται διάκριση. Η ουδετερότητα δεν είναι σοφία. Η απουσία κρίσης δεν είναι παρουσία επίγνωσης. Το ChatGPT μπορεί να αναπαράγει πληροφορία, μοτίβα λόγου, ακόμα και ενθαρρυντικό ύφος. Δεν μπορεί όμως να αντικαταστήσει τη ζωντανή, ενεργειακή, ανθρώπινη σχέση. Δεν μπορεί να «κρατήσει χώρο». Δεν μπορεί να νιώσει τη σιωπή. Δεν μπορεί να αφουγκραστεί το ανείπωτο.
Στο LIFE HEALTH CARE, το ολιστικό συμβουλευτικό κέντρο που δημιούργησα, η εργασία βασίζεται ακριβώς σε αυτό που καμία τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να προσφέρει... στη ζωντανή παρουσία. Στη σύνδεση. Στην ανάγνωση του ανθρώπου πέρα από τα λόγια. Στο σώμα, στη φωνή, στο ενεργειακό του αποτύπωμα.
Το ίδιο πνεύμα διαπνέει και το βιβλίο μου «Η Βίβλος της Θετικής Σκέψης». Δεν είναι ένα βιβλίο εύκολων υποσχέσεων. Είναι ένα εγχειρίδιο που σε εκπαιδεύει για την καλύτερη εκδοχή του εαυτού σου. Δεν σου λέει τι να σκέφτεσαι. Σε μαθαίνει πώς να σκέφτεσαι συνειδητά. Και αυτό είναι κάτι που καμία τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να κάνει για λογαριασμό σου.
Θέλω να είμαι ξεκάθαρος. Δεν πιστεύω ότι πρέπει να «δαιμονοποιήσουμε» το ChatGPT. Πιστεύω όμως ότι οφείλουμε να εκπαιδεύσουμε τους ανθρώπους ώστε να μη χάνουν την επαφή με την εσωτερική τους καθοδήγηση. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να ανοίξει οπτικές. Δεν πρέπει να κλείσει τη διαίσθηση.
Αν νιώθεις ότι έχεις αρχίσει να ζητάς απ’ έξω απαντήσεις που κάποτε ήξερες πώς να ακούς από μέσα, αυτό δεν είναι αποτυχία. Είναι σήμα. Και κάθε σήμα είναι πρόσκληση για επιστροφή. Η αφύπνιση δεν είναι απόρριψη της τεχνολογίας. Είναι η τοποθέτησή της στη σωστή θέση.
Όσο απογοητευτικό κι αν είναι μερικές φορές να βλέπω ανθρώπους να βασίζονται στο ChatGPT για εσωτερική καθοδήγηση, γνωρίζω κάτι βαθύτερο... οι άνθρωποι χρειάζονται επιλογές. Και όταν δεν τους δίνονται ουσιαστικές, θα δημιουργήσουν υποκατάστατα. Το ερώτημα δεν είναι αν θα χρησιμοποιήσουν την τεχνητή νοημοσύνη. Το ερώτημα είναι αν κάποια στιγμή θα επιστρέψουν στον εαυτό τους πριν να είναι αργά....
Αν αυτό το κείμενο λειτούργησε ως υπενθύμιση, ως μικρό άνοιγμα ή ως εσωτερικό κάλεσμα, τότε έχει επιτελέσει τον σκοπό του. Σε προσκαλώ να επικοινωνήσεις μαζί μου για ατομικές συνεδρίες ή μαθήματα αφύπνισης και αυτογνωσίας. Όχι για να αντικαταστήσω καμία τεχνολογία, αλλά για να σε βοηθήσω να ξανασυνδεθείς με αυτό που καμία μηχανή δεν μπορεί να σου δώσει... τη ζωντανή, αληθινή, με ενσυναίσθηση επικοινωνία με τον εσωτερικό σου κόσμο.
ΣΤΑΥΡΟΣ ΠΛΟΥΜΙΣΤΟΣ
Σύμβουλος αφύπνισης - Αυτογνωσίας
& Προσωπικής Καθοδήγησης
Ιδρυτής του Συμβουλευτικού Κέντρου
Life Helth Care - www.lifehealthcare.gr
& Εναλλακτικών Θεραπειών - www.voicehealing.gr
Για τα άρθρα μου, τις ομιλίες, σεμινάρια και ενημέρωση των συνεδριών
Συγγραφέας της "Βίβλου της Θετικής Σκέψης"
Για την on line αγορά του βιβλίου εδώ www.vivlosthetikiskepsi.gr
Αν επιθυμείς να γίνεις μέλος στην κοινότητα μου
Αφύπνισης - Αυτογνωσίας στο Viber μπορείς ΕΔΩ
Επικοινωνία για πληροφορίες & ραντεβού
ή την αγορά του βιβλίου στο 6945 723 523
(11:30 - 14:00 και 19:00 - 21:30 - Εκτός Κυριακής)
