Ο εγκέφαλος αντιλαμβάνεται διαφορετικά τους φίλους όταν νιώθουμε μοναξιά
Νέα έρευνα δείχνει ότι τα συναισθήματα της μοναξιάς σχετίζονται με θεμελιώδεις διαφορές στον τρόπο με τον οποίο εκτελείται η εγκεφαλική λειτουργία, επηρεάζοντας την προοπτική μας για τους φίλους, τους γνωστούς και τους ανθρώπους που δεν έχουμε γνωρίσει ποτέ.
Ένα μεγάλο μέρος του κόσμου αυτήν τη στιγμή βρίσκεται σε καραντίνα ή ασκεί κοινωνικές αποστάσεις και αν και αυτή είναι μία μικρή έρευνα, παρ’ όλα αυτά παρουσιάζει μια επίκαιρη εικόνα για τις επιπτώσεις του αισθήματος μοναξιάς.
Μέσα από μια λεπτομερή ανάλυση των σαρώσεων fMRI, οι ερευνητές έδειξαν ότι όσο πιο μοναχικός είναι κάποιος, τόσο πιο πιθανό είναι να αισθάνεται ότι οι φίλοι και οι γνωστοί του είναι απομακρυσμένοι και όλες αυτές οι κοινωνικές σχέσεις τείνουν να θολώνουν σταδιακά όσο ο εγκέφαλος γερνάει.
Οι ερευνητές δεν καταλαβαίνουν πλήρως πώς αυτές οι σχέσεις χαρτογραφούνται στον εγκέφαλο, ενώ γνωρίζουμε όμως ότι οι στενές κοινωνικές σχέσεις είναι καλές για την υγεία μας.
Αυτά τα νέα ευρήματα θα μπορούσαν να βοηθήσουν στη συμπλήρωση ορισμένων κενών στις γνώσεις μας - και ίσως να οδηγήσουν σε τρόπους για την καλύτερη διαχείριση των συναισθημάτων της μοναξιάς και της απομόνωσης.
Ο κοινωνικός εγκέφαλος προφανώς διατηρεί πληροφορίες για ευρείες κοινωνικές κατηγορίες καθώς και την εγγύτητα με τον εαυτό, αναφέρουν οι ερευνητές στο δημοσιευμένο άρθρο τους. Επιπλέον, αυτά τα αποτελέσματα στρέφονται στην πιθανότητα ότι τα συναισθήματα χρόνιας κοινωνικής απομόνωσης μπορούν να αντικατοπτρίζονται από μια «μοναχική» νευρική αυτο-αναπαράσταση.
Η μελέτη επικεντρώθηκε στο μεσαίο προμετωπιαίο φλοιό του εγκεφάλου (MPFC), όπου ο εγκέφαλός μας διατηρεί ένα χάρτη των κοινωνικών μας κύκλων, με βάση την εγγύτητα. Τα άτομα που αισθάνονται πιο μοναχικά τείνουν να αισθάνονται ένα χάσμα μεταξύ των ίδιων και των άλλων, το οποίο αντικατοπτρίζεται στη δραστηριότητα του MPFC.
Για την έρευνα ζητήθηκε από τους συμμετέχοντες να επικεντρωθούν σε 16 διαφορετικά άτομα: στους ίδιους, πέντε στενούς φίλους ή από την οικογένεια τους, πέντε γνωστούς και πέντε διασημότητες. Στη συνέχεια ανέφεραν τα δικά τους συναισθήματα μοναξιάς και πόσο κοντά ένιωθαν σε κάθε άτομο ενώ οι εγκέφαλοί τους παρακολουθούνταν από τους ερευνητές.
Όταν οι συμμετέχοντες σκέφτονταν τις στενές επαφές τους, η σάρωση MPFC έδειξε ότι η εγκεφαλική δραστηριότητα τους ήταν παρόμοια με εκείνη όταν σκέφτονταν τον εαυτό τους. Η κοινωνική εγγύτητα φαίνεται να αντικατοπτρίζεται σε παρόμοια εγκεφαλική δραστηριότητα όταν σκέφτονταν τόσο τον εαυτό τους όσο και τους άλλους.
Αυτή η ομοιότητα ήταν λιγότερο εμφανής για τους ανθρώπους που χαρακτήρισαν τον εαυτό τους μοναχικό, η διαφορά μεταξύ των προτύπων για τον εαυτό και των άλλων ήταν μεγαλύτερη.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι, εκτός από τη συμμετοχή μόνο ενός μικρού δείγματος ανθρώπων, η μελέτη δε δείχνει ακριβώς πώς ακριβώς προκαλείται αυτό το χάσμα μεταξύ του εαυτού και του άλλου στη σκέψη του εγκεφάλου: προκαλείται από συναισθήματα μοναξιάς ή η μοναξιά προκύπτει ως αποτέλεσμα αυτού; Αυτός είναι ένας από τους τομείς στους οποίους θα μπορούσαν να εξετάσουν μελλοντικές μελέτες.
Προς το παρόν η μελέτη προσφέρει μερικές πολύ βασικές λεπτομέρειες για το πώς οι κοινωνικές σχέσεις αντιστοιχούν στη δραστηριότητα του εγκεφάλου. Τονίζει επίσης τη σημασία αυτού που οι ερευνητές αποκαλούν «αδύναμους δεσμούς», άτομα που βρίσκονται πέρα από την ομάδα των καλύτερων φίλων μας, δηλαδή τον τρόπο που οι φίλοι των φίλων, οι γνωστοί και εκείνοι που δεν γνωρίζουμε, συμβάλλουν στην αίσθηση της ευημερίας μας.
Σε αυτή την περίοδο της κοινωνικής απόστασης, η απουσία αυτών των ασθενέστερων δεσμών με τους ανθρώπους που βρίσκονται εκτός του κύκλου των στενών φίλων μας, μπορεί να είναι πιο σημαντική για την ψυχική μας υγεία από ό, τι νομίζαμε καθώς πολλοί από εμάς έχουμε πολύ λιγότερη επαφή με τους ευρύτερους κοινωνικούς κύκλους μας αυτήν τη στιγμή.
Η επίπτωση αυτής της περιόδου μπορεί να συντελεί και στην αύξηση της μοναξιάς.
Το διάβασα στο psychologynow.gr
